चित्रकविता

 चित्र- पाचगणीच्या पसरणी घाट परिसरात काढलेलं  छायाचित्र  वृषाली गोखले परसरणीच्या भैरी देवा तुझ्या घाटात निसर्ग मेळा पळस हा फुलला देवा मनी उपजला भाव भोळा बहरला पळस शेंदरी किमया ही अद्भुत न्यारी मागे भव्य निळे आकाश रेखीव फुलला सूंदर पलाश भरे स्वानंदे हृदयाकाश ऋतुसंगे जुळले अतूट पाश  सविता गणेश थेंबा थेंबात रे देवा तुझाच श्वास कणा कणात मातीच्या तुझाच रे भास नीलनभाची सावली हिरव्या पानांची दुलई माळावरी तु एकटा तरी रंगलास शेंदुरी ओढ लागते मनाला तुझ्या कुशीत शिरावे शिणलेल्या या जीवाला तुझ्या रंगाने भरावे  अंजली जोशी सृष्टी ची सुंदरता रंगरुप लेवून आली दृष्टी सुखाचा सोहळा मनात रेखून गेली निळ्या आभाळी लाल फुलांचा बहर देवाजीच्या जादुगिरीला जोडूया हे कर  स्मिता परदेशी-करंजकर निळ्या आभाळी लाल केशरी पळस फुलांचे तुरे उभारी हिरवी पिवळी सृष्टी ही तर जणू तेजाचे वस्त्र सावरी रंगांची ही मुक्त उधळण इंद्रधनू जणू मोद तुषारी....      अनिता लुगडे नीलनभाच्या पटलावरती चित्र कोण हे रेखितो? रंग केशरी हिरवे पिवळे   नक्षी सुंदर क...

 चित्र-आकाशातील गर्द ढग  वृषाली गोखले जलद भरून आले नभाकाश जलद वर्षतील धारा ओलेती होईल वसुंधरा!  दीपा ठाणेकर चिमणी चिमणी पाणी दे कावळ्या कावळ्या वारा दे या ओळी गात गात पाटीला काळंकुटट करून शिक्षणाचा श्रीगणेशा गिरवणारी पिढी झाली गतकालीन... नव्या को-या पुस्तकात स्वत:ला आणि शिक्षणाला शोधणारी स्मार्ट पिढी तयार होऊ पाहतेय जगाच्या स्पर्धेसाठी... जिनं ए फाँर अँपल बी फाँर बिग बाझार पाहिला आणि अनुभवलाही... चिमणे तुझ्या एस फॉर स्पँरो पर्यंत येण्याची गरज कधी वाटलीच नाही मुलांना... कारण त्यांची स्पँरो त्यांनी चिवचिवतानाच पाहिली... इंग्रजीत त्या चिवचिवीला  काय म्हणायचंय...? तेच न उमगल्यामुळे ते करू लागले पोपटपंची  एस फॉर स्पँरोचीच.... चिमणे दोष मुलांचा नाही गं.. कुठंतरी आम्हीच चुकलो, तुझा चिवचिवणं,  अनुभवणं , तुझं बोलणं , निसर्गाच्या कुशीत शिरल्यावर तिथल्या भावंडाना ओळखायला, समजून घ्यायला लागणारी संवेदनशीलता नाही शिकवता आली मोरल व्ह्यालुजमधूनही.. इतकंच काय आम्ही आमच्या घरातल्या चिमण्यांचा आवाजही दाबून टाकला भ्रूणहत्या करून... जागतिक चिमणी द...

 चित्र-गॅलरीतील फुलांवर फुलपाखरू येऊन बसले-सौ.ऋतुजा गवस  दीप्ती पुजारी माझ्या सज्यात एक झेंडूचं रोपटं शेंदरी फुलं जणू हसरं बाळ नकटं एका सकाळी अवचित आले सुरेख फुलपाखरू लाडेगोडे फुल त्याच्यावर घाली मायची पाखर जशी आईनं वाढावी दुधात साखर बघून मनी आठवण दाटली मनी अशीच खेळायची भातुकली माझ्या छोट्या फुलाची झालीय आई तिच्या सोनूलीला खेळ मांडायची घाई  वृषाली गोखले झाले विराजमान ते गोड पाखरू! दर्शन घेताच त्याचे चिंता लागल्या सरू! शेंदरी फूल ते अहा,चित्तास चैतन्य देई! सकल जनास,आनंद~मोद देई! पंख पांढरे~काळे~शेंदरी! शोभती किती ते,मध चाखता खुशीत ही स्वारी!  वृषाली गोखले मधूगंध सेविते छानसे फुलपाखरू! पाखराचे अन्न हे,निसर्ग समृद्ध करू! उडे,बागडे,स्वच्छंद हे मजेने! पाखराचे सुख हे जपुया त्वरेने!  सविता करंजकर इवलासा जीव तुझा रंगसंगती सुरेख.. बसलास तू पानांवरी पसरूनी पंख... पान खुलले हसले मग हळूच पुसले.. रंग तू उधळले.. परागकण तू लुटले.. सांग  एवढे करून तुला काय गवसले? जीव गालात हसला.. मनोमनी सुखावला.. म्हणे देत देत घेणा-याच्या मोदातला मोद मी...

 चित्र- अंगणात कमळाच्या पात्रातील पाणी पिणारा भारद्वाज  वृषाली गोखले झाला शुभशकुन सुप्रभाती! भारद्वाज हा शुभसंकेती! अहा,कसा तो शुभयोग साधती! कमलपात्री सुखेनैव जल प्राशिती!  सविता करंजकर आला आला तो पहा अंगणी माझ्या भारद्वाज.. सकाळच्या प्रहरी तयाने दिधले दर्शन मजला आज.. घेऊनी आला सोबतीला जणू काही सुखद बात.. आनंदाने केली झणी माझिया दुःखावरी मात.. तव आगमनाने बा खगा मनमोर थुईथुई नाचला पहा मोगरा फुलला अन् पारिजातही खुलला.....  वृषाली गोखले दृश्य हे अति सुखद असे दर्शन शुभ हे मनी ठसे हे सत्य असे की मनी वसे संशय मुळी हा मनी नसे  नीता धोडापकर नल- दमयंतीचा दूत असे तो शुभ्र हंसराज शुभवार्ता ही मजला देई भारद्वाज आज! प्रेमपत्र ते हंस आणी, घेई मोत्याचा चारा भारद्वाज हा देई मात्र शुभवार्ता साऱ्या! थंडगार ते पाणी पिऊनी तृप्त होई स्वारी, मनाजोगता पाहुणा येईल आज तुझिया दारी!  उल्का भातखंडे भारद्वाज    भारद्वाज हा पक्षी पूर्ण देशात आढळतो असे वैज्ञानिक माहिती आहे. किती सुंदर आहे नाव! पण द्वाज ऐवजी द्बार असतं तर अधिक छान वाटल असत.कारण हा पक्ष...

चित्र-कमान सविता करंजकर निळे पाणी निळे आकाश निळा भवताल सारा.. दूर कमानीतून पहा गुपित सांगतो वारा... गगनाला जाऊन भिडले गडद निळे पाणी.. वारा गाऊन गाणी सांगे आगळी  कहाणी.. डोंगरांमधुनी धावती पाण्याचे निळसर पाट डोळ्यांमधे साठवून ठेवू निसर्गाचा हा थाट.. हिरवाईने सजली.. भवतालची धरणी.. जणू पांघरली तिने शाल ही निसर्गाची गूढ करणी...  चंदना कैलास उतेकर सृष्टी म्हणजे जणू चित्र भासे खुल्या गवाक्षामधून मीही होते शांत स्तब्ध ऐकण्या निसर्गाची काव्यधून  स्मिता परदेशी निळ्या निळ्या या नीलमण्याला कृष्णरंग हे शोभे कोन्दण प्रातःकाली ऊन कोवळे उजळून टाकी सारे नभांगण झुळझुळणारे जल हे सुंदर गवतफुले ती डोलती अंतर अहा!.. पहा हे हिरवे डोंगर आकाशाशी गुज निरंतर सृजन हे अवघे या विश्वाचे प्रसन्न चित्ते घडवी तो पिता चित्र देखणे महिरप करतो मनूकरिष्मा सारे पहा.             मिनू गांधी नदी झुळूझुळू वाहे कशी दऱ्यात खोऱ्यात आकाशी पाखरे उडती तिला पहात पहात दाटी हुरहुर माझ्या मनात मनात कशी सांगु सख्या तुझ्या...

 चित्र-नारळातील कोंब  डॉ तृप्ती लोणकर प्राजक्ताचा सडा स्वर्गाच्या ग अंगणात सडापडे प्राजक्ताचा। गंध इंद्रदरबारी फायदा हा रूक्मिणीचा ॥ गळा प्राजक्ताचा हार घालती ग या अप्सरा। ती S रूळे अंगा खांद्यावर मिरवीत त्याचा तोरा। नको नको माणसा तुझा उष्ण हात लाऊ। आमचे सौंदर्य स्वर्गीय कोमेजून आम्ही जाऊ॥                           वृषाली गोखले मुळी ना उमजे हा चमत्कार! कोण तो,सृष्टीचा शिल्पकार! गोड तुझी करणी देवा नारळात दिला निसर्ग मेवा!  कल्पना देशमुख फळात फळ श्रीफळ त्यात पांढरा शुभ्रकोंब पाहुनी स्वाद घ्यावा मधुर मधुर ग्रीष्मात रस प्राषुनी....||  डॉ तृप्ती लोणकर देवा तुझी रे करणी बंद नारळात पाणी कोंब उपजे प्रेमाचा जणू माऊलीच्या मनी                    अंजली जोशी पक्व फळाच्या उरी, कोंब नवजीवाचा तरारे, देवाशिष तो चिरंतनाचा धरेसाठी आसुसे.  नयना घडश...

चित्र-डोंगर,रस्ता, पायवाट स्मिता परदेशी काटेरी झुडुपं आणि खडकाळ रस्ता तुडवायला तर हवाच कारण ही वाट जाते जलाशयाकडे..... तृप्त शांत करणार्या जलाशयाकडे रणरणत्या उन्हाचा दाह.... आणि मनाचाही शांत कराण्याची ताकद केवळ जलाशयाकडे..... त्या स्तब्ध समृद्ध जलाशयाकडे...                 सविता करंजकर हिरवीकंच धरती.. पानाफुलांनी सजली.. निसर्गातील घटकांना एका माळेत गुंफीत नागमोडी मुरकत गिरकत पहा  तरी ही कुठे निघाली... झुळझुळ वाणे मंजूळ गाणे गात निघाली नदी .. तिला भेटण्या आतुर वाट ही बांधून पैंजण पदी... #ज्ञानभाषामराठीप्रतिष्ठान #माझीशाळामाझीभाषा #चित्रकविता

 चित्र-पेटलेली चूल   सविता करंजकर पहाटेच्या पहिल्या प्रहरापासून सुरू होतो दिवस माझा .. तीळ तीळ तुटतो जीव चुडाभरल्या हातांसह देह राबत असतो माझा...... इच्छा आकांक्षाचं माझ्या केलं मी आजवर जळण.. भावभावनांच्या करून समीधा आयुष्याचं आजवर मी केलं सरण... पण आज... माझं स्त्रीत्व आज नाही राहिलं परावलंबी.. मीच दुर्गा ,मीच सरस्वती मीच बनलेय काली... अर्थहीन नाही मी आता अबला.. एक संपूर्ण शाश्वत वर्चस्व म्हणूनच आजची मी नारी सबला...  वृषाली गोखले चूल पेटली,तरतरी आली,थंडीत तिला ऊब मिळाली! चुलीवर तिने चहा घेतला मुकाट्याने कामाला लागली! चहा घेतला,न्याहारी केली,लाकूडफाटा आणायला चालली! पदर सावरून कामाला घरधनीण सज्ज झाली! कामे करण्या दिवसाची,शेताकडे चालली!  सौ.चंदना कैलास उतेकर माझी माऊली उरी अभिमान दाटे मज माझ्या माऊलीचा ||धृ|| राम प्रहरी तिने जाते कष्टाने ओढीले पिलापिखरांच्यासाठी तिने दळण कांडीले कुंकवाचा टिळा तिने अंदाजाने गोल केला कधी चेहरा ना तिने आरशातही पाहिला उरी हुंदका दाटला लिहीता पाढा हा कथेचा..१ पहाटेच्या पारी तिने चूल पेटवली भारी जड कवलांची ...

 चित्र-दवबिंदू आणि निसर्गचित्र   मोक्षदा नूलकर पानावरती दवबिंदू चे कोंदण हे कोणी शिंपले अलगद धरणी मातेने प्रेमाने ते झेलले  सौ.चंदना कैलास उतेकर झिरपले असते अस्तित्व काळ्या आईच्या कुशीत विसावलो होऊन जलबिंदू अलवार हरित पर्णराशीत  सविता करंजकर पहाट समयी सखे साजणी दवबिंदूंचा सडा अंगणी.. जणू गळाली आकाशातून अलगद एक टपोरी चांदणी.. क्षणभंगुर जरी आयुष्य दिधले रुप देखणे किती लाभले.. त्यातच त्या दिनकराने त्या मोत्याला दर्पण केले...  अंजली जोशी रूपं तुझे आरस्पानी वर्ख चंदेरी रेखे रवी मातीमध्ये मिटण्या आधी जगशी घटिका सौंदर्यांची  दीपा ठाणेकर मातीच्या गर्भामध्ये कोरडा उन्हाळा, ढेकळा ढेकळामध्ये पडती शुष्ककळा, पर्ण हिरवे ,सुके ओलेत्या गारव्याचे, देती संजीवन झेलूनी थेंब अळवाचे, (शुष्ककळा नवीन शब्द तयार झाला असावा - काव्यतून , साहित्यातून काही नवीन शब्दाची भर घातली जात असते... जसे पुष्कळा वगैरे...)  अनिता लुगडे गवताचे पाते त्याचे दवबिंदूशी नाते धरतीचा अंकूर जणू आकाशाला भेटे  वृषाली गोखले काळी आई आसुसली, नवनिर्मितीचा ध्यास लागला! एकेक थे...

किल्ला आणि जेजुरी  वृषाली गोखले इतिहासाचे वैभव सारे सुंदर शाश्वत किती अहा! कमानीत हो सारे दडले सुंदरतेचे चित्र महा!  सविता करंजकर रेखीव ही कमान होती सज्ज स्वागतास... छपराविना मज भासे आज उदास उदास.. भेगाळल्या पहा भींती व्यथा दुभंगल्या चित्ती.. हे छेद कसे सांधावे? मुक्या जीवाने कसे सहावे?.. उरी दडपला घाव आहे श्वासातही धाप आहे तरीही उभा असे मी माझेच गीत गात आहे...  वृषाली गोखले हिरवेगार कुरणात दिसे हे वैभव खिल्लाराचे, आनंदाने पाहू सारे सुरूप त्या हिरवाईचे! कपिला गाई,चरति अन्न हे,अमृत आम्हा देती हो, जतन करुया गोधन अमुचे, आपण  सारे मिळुनि हो!  सौ.चंदना कैलास उतेकर माझ्यावरती नाव काय करतोस? इतिहासावर कोरून दाखव सलाम ठोकतील पिढ्यानपिढ्या असा अजरामर होऊन दाखव  वृषाली गोखले मल्हारी देवा रे मल्हारी अभूतपूर्व तव जेजुरी तू राव~रंकाचा कैवारी उधळत राहू हळद भंडारी स्वार घोड्यावरती झाला माझा मल्हारी,देव भला जेजुरीचा राजा चांगला मोद होई,सर्व भक्ताला  सविता करंजकर जगन्नियंत्याच्या निळ्या छताखाली.. खंडेरायाची पाली जणू पीतांबर नेसली... ज...

चित्र-पिवळे रानफुल वृषाली गोखले असे रानफूल,जे आनंद देते सुगंधी फुलालाही हरवून जाते म्हणे,ते मनाशी, पहा माझे सौन्दर्य ते आगळे! नसूनी सुगंध,परि सकळजन आनंदले! वृषाली गोखले ऐटीत तो बसला सुखाने हरित रंगी नाकतोडा ! मौजेने ऐसा बसे की चालवी तो पीत घोडा आपटे अस्मिता निसर्गाची किमया न्ह्यारी, विविध रंगात दिसते हिरव्या कळीतून, पिवळे फुल बहरते रानकिड्यांची ऐट भारी, फुलासंगे  वाऱ्यावरी  डोलते  सविता करंजकर पिवळे पिवळे एक सानुले फूल नाजूकसे पहा ते फुलले.. मन माझे मोहरून गेले.. रान पहा कसे सुगंधी झाले.... हसूनी फुलराणीस मी पुसले.. सांग तुला इथे कुणी गं धाडिले.. गोड लाजूनी गिरकी घेऊन फूल झणी ते वदते झाले... कवी मनाला मोह पाडण्या सृष्टीच्या निर्मिकाने मज इथे धाडले.... मन माझे मोहरून गेले.. रान पहा कसे सुगंधी झाले... अंजली जोशी प्रसन्न पिवळे फूल उमलले चरचरा आनन्दे भरले कोण लोभले त्या तेजावर विसरुनि आपुले हिरवे रुपडे... सुचेता /मोक्षदा हिरवा जणू शेला नेसला अवंतिकेने त्यावर नक्षी चितारली पिवळ्या रंगाने कोण हा वेध घेतो त्या नक्षीचा अरे ह...

 चित्र-झाडावरील लटकलेला रंगीत पतंग   सौ.चंदना कैलास उतेकर नभी उंच उडण्याचा उरे क्षणाचा रे खेळ दोरी म्हणजे श्वास जणू सरे आयुष्याची वेळ  सविता करंजकर ऐक पतंगा,तुझी कहाणी तशीच आमुची जिंदगानी तव दो-यास काच लावता झेप घेशी तू आकाशी मनास आमच्या मिळता उभारी जीवन घेई उंच भरारी.. भूतकाळात मनपतंग अटकता क्षण सुखाचा होय फरारी..  आपटे अस्मिता पतंग म्हणे , हे वृक्षा, जाऊ दे मला आकाशी इंद्रधनुचे रंग माझे , नभ  घेऊ दे उराशी   वृषाली गोखले गाणे आनंदाचे,गुंजन पतंगाचे स्पर्धेच्या वेगात झाला अंत जीवनाचा, का मानवा रे करिसी,बेरंग जीवनाचा! अडकसि तसाही नियतीच्या बंधनाने, परि नच फससि कधीही अपुल्याचि कर्माने! चला खेळ खेळू,रंगीत जीवनाचा, नको बेरंग सारा,आनंद शाश्वताचा!  मृणाल रंग बरसती सात सुरातूनी आकाशाच्या गाभाऱ्यातूनी सप्तसुरांची घेऊनी साथ सृष्टी आळवी मधुर गुणगान  अंजली जोशी झेपावला पतंग, मनी आभाळाची आसं, सिमीत झेप तयाची अडकला तो फांदीत सांगे वृक्ष तयासी शाश्वत सत्य एक मनीच्या उमंगास आहे सृष्टी नियमांचे कुंपण  सौ.चंदना कैलास उतेकर ...

द्विदल रसरशीत हे फळ कधी आंबट कधी गोड.. रुप पाहूनी भासते ह्रदय कुणाचे की हसते कुणी गोड.... - सविता कारंजकर  ताडगोळ्याचे मनोगत शहाळे म्हणते मीच महान, उन्हाळ्यात छान भागवतो तहान, चव माझी कशी चाखुया छान, मूर्ती लहान,पण कीर्ती महान, वृषाली गोखले   गोड ताडगोळा भागवतो तहान लांबट तो गोल मोती छान जशी,देवाची करणी नारळात पाणी तशी,ताडगोळ्याची मधूर करणी शहाळे म्हणते मीच महान, उन्हाळ्यात छान भागवतो तहान, चव माझी कशी चाखुया छान, मूर्ती लहान,पण कीर्ती महान, वृषाली गोखले  हिरवा रेशमी शेला पांघरून गर्द पिवळी पैठणी लेवून आंबट-गोड मुखी विडा धरून नववधू पहा ही गेली बावरून!! मृणाल पाटोळे  पाहून रूप गहुवर्णी भाळले बहू मजवर्ती मी मधुर आगळा वेगळा होती फिदा मजवर कैक वेळा मेधा गोडबोले  मोरपंखी ही करुनी उधळण त्यावरी केशरी सदे शिंपवून लाजरी साजरी धरणी दिपवून अशा भारतीस हे पहिले वंदन . जहांगीरदार  भारतभूस जिने दाविले संस्कारा या जिने दाविले सुजाण मज जिने घडविले मातेस मी या मनी पूजिले नीता धोडपकर धन्यवाद...

स्निग्ध सकाळी कोकिळेची भूपाळी... आली कानी पाहून सूर्याची  लाली..... जणू  नीलनभाने गळा मोत्यांची माळ घातली...   -  सविता कारंजकर  धुक्यातून वाट काढीत उगवला सूर्य पिवळी शाल पांघरून... सकाळचा गारवा किती कोवळा सकाळ झाली म्हणे उठा पलंगावरून... कल्पना राठोड/ भोजणे  तुझी नक्षत्रे ओंजळीत पकडण्याचा इतका छंद की अलगद कवेत घेत गेले तुझ्या रात्रीचा प्रत्येक प्रहर, त्यातील कळ्यांचा ज्वर , तो फुलताना , ओसरताना हरवत गेले तुझ्या चंद्राच्या आभूषणांना.... पहाटेचा वारा ओसरत गेला अन् निखळू लागली हातातील नक्षत्रं.. अंधूक होत गेलं अंधारातील शामल मोरपीस... उजळू लागलं भासमय आकाश आणि नक्षत्रात व्यापून राहिलेली मी स्थिरावले कालिंदीसारखी.. पण..पण.... माझ्या अंगणी झालेली पहाट, दारी पडलेला प्राजक्ताचा सडा , तूच लावलेली तुळस , त्यांचं बहरणं, त्याचा गंध मनात दरवळणं.. राहूनच गेलं... आणि हाती राहिली ओघळताना जपलेली तुझी तुटपुंजी नक्षत्रं.. प्रा. दीपा ठाणेकर   शांत,गडद, काळोखी रजनी, प्रहर सरला ,प्रभा फाकली, सोनेरी ती उषा लाजल...

 चित्र-निळमोहोर   सविता करंजकर माळरानावरती.. आभाळाच्या छायेत... लाल मोती अंगभर मिरवत... उभी काटेसावरी.. देह सावरत.. जणू वसंतऋतूचे स्वागत करण्या ... सज्ज जाहली.. चिमणी पाखरांची ही माऊली...  मोक्षदा सुधांशु नूलकर पिवळ्या हिरव्या माळरानावरती उभी ऐकटी ती लाल परी ऊन्हाचा तो चटका झेलत हसत राहिली मनोमनी---- स्वच्छ अशा त्या नभाखाली उभा असा तो कोण मोर जरा जवळ जाता गवसले हा तर आपला निलमोहोर  डॉ.तृप्ती लोणकर वसंतान मारला धक्का लाजून लाल झाली अक्का वसंताचीच पडताभूल गालावर फुले लाल फूल  वृषाली गोखले अद्भुत पळस देखोनि मनोहारी, तीनच पाने,निसर्ग चमत्कारी, शेंदरी,मखमली फुल हे बहारी, ऋतुराज उधळीत जाई,रंग हा शेंदरी!  सविता करंजकर जणू भासती मोरपिसे ही गर्द निळी फुले... माथ्यावर वरदहस्त जणू निळे आभाळ खुले.... #ज्ञानभाषामराठीप्रतिष्ठान #माझीशाळामाझीभाषा #चित्रकविता